Смогу рассказать, как жил раньше и что делал обычно, — Ամեն ամառ գյուղում էինք ապրում, — и скажу, что у меня было и чего я не знал: ունեի, չգիտեի.
Как было раньше
Имперфект
Имперфект рассказывает, как было: что делали регулярно (привычка) и что длилось. Маркеры: ամեն ամառ, ամեն օր, սովորաբար, հաճախ, միշտ, երբեմն, այն ժամանակ. Рамка «когда» (տասը տարի առաջ) время не выбирает: имперфект — если действие длилось или повторялось. Одно законченное событие — аорист; как они живут в одном рассказе — следующий урок.
Форма: форма на -ում, как в настоящем, + прошедшая связка էի, էիր, էր… Все лица — в таблице выше.
Место связки — то же, что в настоящем: за словом-ответом (Տասը տարի առաջ Մոսկվայում էի ապրում), за вопросительным словом (Որտե՞ղ էիք ապրում), в отрицании — перед формой (Մենք այնտեղ չէինք ապրում). В 3-м лице — չէր.
Без -ում, как в настоящем: ունեմ → ունեի, գիտեմ → գիտեի (окончания как у связки: ունեի, ունեիր, ուներ, ունեինք, ունեիք, ունեին; так же գիտեի, գիտեիր, գիտեր…), կարող եմ → կարող էի. Отрицание слитно: չունեի, չգիտեի, но раздельно չէի կարող. У գալ и տալ — գալիս էի, տալիս էի.
Регулярно бывал где-то — լինում էի: Ձմռանը հաճախ էինք լինում տատիկի մոտ. Был в какой-то момент — էի.
Так неправильно:
• NOT «Ի՞նչ անում էիր» → Ի՞նչ էիր անում.
• NOT «Ապրում չէի» → Չէի ապրում.
• NOT «Ունում էի» → Ունեի. NOT «Գիտում էի» → Գիտեի.
• NOT «Չէի գիտեի» → Չգիտեի.
• NOT «Նա մեքենա ունեի» → Նա մեքենա ուներ.
Сейчас и раньше
Форма на -ում та же — меняется только связка. Без -ում — ունեի, գիտեի (3 л. ուներ, գիտեր), կարող էի.
| Лицо | сейчас | раньше | отрицание |
|---|---|---|---|
| ես | ապրում եմ | ապրում էի | չէի ապրում |
| դու | ապրում ես | ապրում էիր | չէիր ապրում |
| նա | ապրում է | ապրում էր | չէր ապրում |
| մենք | ապրում ենք | ապրում էինք | չէինք ապրում |
| դուք | ապրում եք | ապրում էիք | չէիք ապրում |
| նրանք | ապրում են | ապրում էին | չէին ապրում |
Конспект урока
Имперфект
Имперфект рассказывает, как было: что делали регулярно (привычка) и что длилось. Маркеры: ամեն ամառ, ամեն օր, սովորաբար, հաճախ, միշտ, երբեմն, այն ժամանակ. Рамка «когда» (տասը տարի առաջ) время не выбирает: имперфект — если действие длилось или повторялось. Одно законченное событие — аорист; как они живут в одном рассказе — следующий урок.
Форма: форма на -ում, как в настоящем, + прошедшая связка էի, էիր, էր… Все лица — в таблице выше.
Место связки — то же, что в настоящем: за словом-ответом (Տասը տարի առաջ Մոսկվայում էի ապրում), за вопросительным словом (Որտե՞ղ էիք ապրում), в отрицании — перед формой (Մենք այնտեղ չէինք ապրում). В 3-м лице — չէր.
Без -ում, как в настоящем: ունեմ → ունեի, գիտեմ → գիտեի (окончания как у связки: ունեի, ունեիր, ուներ, ունեինք, ունեիք, ունեին; так же գիտեի, գիտեիր, գիտեր…), կարող եմ → կարող էի. Отрицание слитно: չունեի, չգիտեի, но раздельно չէի կարող. У գալ и տալ — գալիս էի, տալիս էի.
Регулярно бывал где-то — լինում էի: Ձմռանը հաճախ էինք լինում տատիկի մոտ. Был в какой-то момент — էի.
Так неправильно:
• NOT «Ի՞նչ անում էիր» → Ի՞նչ էիր անում.
• NOT «Ապրում չէի» → Չէի ապրում.
• NOT «Ունում էի» → Ունեի. NOT «Գիտում էի» → Գիտեի.
• NOT «Չէի գիտեի» → Չգիտեի.
• NOT «Նա մեքենա ունեի» → Նա մեքենա ուներ.