Смогу рассказать о планах на завтра, на праздник и на отпуск: Yarın evde çalışacağım, bayramda dedemi ziyaret edeceğiz — и спросить: Yarın ne yapacaksın?
Планы: будущее время на -acak
Планы: будущее время на -acak
Зачем: сказать о планах и о том, что точно будет. Слова-маркеры: yarın «завтра», gelecek hafta «на следующей неделе», iki gün sonra «через два дня», yakında «скоро».
Форма: основа + -acak / -ecek + окончание лица, как в öğrenciyim. После гласной основы — через y: okuyacak, bekleyecek.
Перед окончанием на гласную k → ğ (как kulak → kulağım):
• ben geleceğim, biz geleceğiz;
• sen geleceksin, o gelecek, siz geleceksiniz, onlar gelecekler.
Ударен слог с -acak / -ecek: gideCEğim, geleCEKsin.
Запомните: gitmek → gidecek, etmek → edecek, yemek → yiyecek.
Отрицание — -mayacak / -meyecek: gelmeyeceğim, almayacak. Основа в отрицании остаётся прежней: gitmeyecek, etmeyecek, yemeyecek.
Вопрос: частица отдельно, лицо на ней — как в настоящем времени: Gelecek misin? Alacak mısınız? (В прошедшем было иначе: Geldin mi?)
О близких планах говорят и настоящим временем, оба способа верны: Cuma günü dönüyorum. = Cuma günü döneceğim.
Так неправильно:
• ×gelecekim → geleceğim;
• ×gelecekmisin, ×geleceksin mi → gelecek misin;
• ×okuacak → okuyacak;
• ×gidmeyecek → gitmeyecek.
Будущее время: утверждение, отрицание, вопрос
В вопросе частица стоит отдельно, лицо — на ней.
| Кто | Утверждение | Отрицание | Вопрос |
|---|---|---|---|
| ben | geleceğim | gelmeyeceğim | gelecek miyim? |
| sen | geleceksin | gelmeyeceksin | gelecek misin? |
| o | gelecek | gelmeyecek | gelecek mi? |
| biz | geleceğiz | gelmeyeceğiz | gelecek miyiz? |
| siz | geleceksiniz | gelmeyeceksiniz | gelecek misiniz? |
| onlar | gelecekler | gelmeyecekler | gelecekler mi? |
Будущее время: основа
После гласной — y; у gitmek, etmek и yemek основа меняется.
| Словарная форма | Будущее |
|---|---|
| almak | alacak |
| gelmek | gelecek |
| okumak | okuyacak |
| beklemek | bekleyecek |
| gitmek | gidecek |
| yardım etmek | yardım edecek |
| yemek | yiyecek |
Конспект урока
Планы: будущее время на -acak
Зачем: сказать о планах и о том, что точно будет. Слова-маркеры: yarın «завтра», gelecek hafta «на следующей неделе», iki gün sonra «через два дня», yakında «скоро».
Форма: основа + -acak / -ecek + окончание лица, как в öğrenciyim. После гласной основы — через y: okuyacak, bekleyecek.
Перед окончанием на гласную k → ğ (как kulak → kulağım):
• ben geleceğim, biz geleceğiz;
• sen geleceksin, o gelecek, siz geleceksiniz, onlar gelecekler.
Ударен слог с -acak / -ecek: gideCEğim, geleCEKsin.
Запомните: gitmek → gidecek, etmek → edecek, yemek → yiyecek.
Отрицание — -mayacak / -meyecek: gelmeyeceğim, almayacak. Основа в отрицании остаётся прежней: gitmeyecek, etmeyecek, yemeyecek.
Вопрос: частица отдельно, лицо на ней — как в настоящем времени: Gelecek misin? Alacak mısınız? (В прошедшем было иначе: Geldin mi?)
О близких планах говорят и настоящим временем, оба способа верны: Cuma günü dönüyorum. = Cuma günü döneceğim.
Так неправильно:
• ×gelecekim → geleceğim;
• ×gelecekmisin, ×geleceksin mi → gelecek misin;
• ×okuacak → okuyacak;
• ×gidmeyecek → gitmeyecek.